Sửa board mạch máy in phun: máy hỏng main, chập mạch, sửa hay thay bo?

Máy in bấm nguồn không lên dù ổ điện vẫn có điện, lên nguồn vài giây rồi tắt, hay vừa bật đã báo lỗi máy in, đó là lúc cần nghĩ tới bo mạch. Trước khi kết luận cần sửa board mạch máy in phun, hãy rút điện, thử dây nguồn và ổ cắm khác, rồi tắt bật lại theo hướng dẫn của hãng. Còn lỗi thì không nên tự mở máy.

Bo mạch hỏng thường có lý do cụ thể: sét đánh lan theo đường điện, nước đổ, mực thải tràn xuống, hoặc chập do dị vật. Bài này giúp bạn phân biệt lỗi nguồn với lỗi main, hiểu kỹ thuật kiểm tra những gì, và khi nào nên sửa, khi nào nên thay bo cùng mã.

Tra nhanh: dấu hiệu nào là hỏng main máy in?

Không phải máy nào "chết" cũng là hỏng main. Rất nhiều ca chỉ là dây nguồn lỏng, ổ cắm kém hoặc kẹt cơ khí làm máy báo lỗi. Bảng dưới giúp bạn khoanh vùng trước khi gọi thợ.

Hai dòng đầu thường dính tới khối nguồn hơn là bo chính. Ba dòng cuối là tình huống nguy cơ cao, càng bật thử càng dễ cháy lan sang linh kiện khác.

Vì sao bo mạch máy in phun hay hỏng?

Bo chính điều khiển mọi thứ: đầu phun, động cơ, cảm biến, kết nối. Nó nằm gần đáy máy, ngay cạnh khu vực mực thải, nên chịu rủi ro từ cả điện lẫn chất lỏng.

Sét, điện chập chờn

Ở Hà Nội mùa mưa giông, xung điện có thể vào máy theo dây nguồn hoặc theo cáp mạng LAN nối từ modem. Máy cắm chung ổ với điều hòa, bình nóng lạnh cũng chịu sụt áp liên tục. Hậu quả hay gặp là cháy cầu chì, hỏng IC nguồn hoặc cổng mạng trên bo.

Nước, mực thải tràn xuống bo

Cốc nước đổ lên máy, mái dột, hoặc bông thấm mực thải đầy tràn ra đều có thể chảy xuống bo. Mực in dẫn điện, khi khô lại để lớp cặn bám chân linh kiện, lâu ngày ăn mòn đường mạch. Trường hợp mực thải tràn trên Brother có bài riêng: thay bo mạch Brother DCP-T720DW chập do mực thải.

Chập từ đầu phun, cáp tín hiệu

Đầu phun hỏng hoặc cáp dẹt nối đầu phun bị gập, ướt mực có thể làm chập IC điều khiển đầu in trên bo. Nếu chỉ thay đầu phun mới mà không kiểm tra bo, hoặc ngược lại, lỗi có thể quay lại ngay. Với Epson, khi máy báo mã 0x97 cần phân biệt hai trường hợp này, xem bài Epson báo lỗi 0x97: hỏng bo hay chập đầu phun.

Máy báo lỗi theo hãng: đọc thế nào trước khi nghi bo?

Thông báo "lỗi máy in" chung chung không có nghĩa là hỏng main. Mỗi hãng đều có hướng dẫn thử trước, chỉ khi làm xong mà lỗi còn thì mới cần sửa chữa.

• Epson: theo hướng dẫn dòng L3210, khi tất cả đèn cùng nháy là máy báo lỗi, có thể do giấy hoặc vật chèn kẹt bên trong. Hãng khuyên lấy giấy, vật chèn ra, tắt rồi bật lại; lỗi còn thì liên hệ hỗ trợ.
• Canon: với mã hỗ trợ 5200 trên dòng TS3600, Canon hướng dẫn tắt máy, rút phích điện, cắm lại rồi bật; không hết thì mang đến trung tâm dịch vụ.
• Brother: các dòng MFC-J5955DW hiện "Cannot Initialize", "Cannot Print" kèm số khi máy có lỗi cơ khí hoặc có dị vật như kẹp giấy, mẩu giấy rách. Hãng khuyên mở nắp máy lấy dị vật, rồi rút điện vài phút.
• HP: mã lỗi và đèn báo mỗi dòng DeskJet, OfficeJet, Smart Tank khác nhau, nên tra đúng model trên trang hỗ trợ của HP. Bước kiểm tra dây nguồn, ổ cắm vẫn làm như với các hãng khác.

Điểm chung: nếu làm đúng hướng dẫn mà lỗi vẫn hiện, hoặc máy không lên nguồn gì cả, phần còn lại là việc của kỹ thuật viên có dụng cụ đo.

Những việc an toàn bạn tự làm được

Không mở vỏ, không chạm vào bo. Những bước dưới đây chỉ nhằm loại trừ nguyên nhân bên ngoài và tránh làm hỏng thêm.

1. Rút phích điện khỏi ổ. Nếu có mùi khét, khói hoặc nước trong máy, dừng ở bước này và gọi kỹ thuật.
2. Cắm thử thiết bị khác vào ổ đó để chắc ổ có điện; thử một dây nguồn khác cùng loại nếu có.
3. Cắm máy thẳng vào ổ tường, bỏ ổ kéo dài lỏng chân hoặc ổ chung với thiết bị công suất lớn.
4. Mở nắp máy nhìn xem có giấy kẹt, nắp chụp bảo vệ hay vật lạ chèn cụm đầu phun không, lấy ra nhẹ tay.
5. Tắt bật lại một lần theo hướng dẫn hãng. Ghi lại thông báo, mã lỗi hoặc chụp ảnh đèn nháy.
6. Máy mất kết nối: thử cáp USB khác, máy tính khác, hoặc kết nối lại Wi-Fi trước khi nghĩ tới bo.

Không nên bật thử nhiều lần liên tục khi máy đang lên rồi tắt. Mỗi lần cấp điện vào mạch đang chập có thể làm cháy thêm linh kiện, biến ca sửa nhỏ thành ca phải thay bo.

Kỹ thuật kiểm tra bo mạch những gì?

Bo được kiểm tra trên bàn có thảm chống tĩnh điện, đo bằng đồng hồ vạn năng và quan sát bằng kính lúp. Mục tiêu là tìm đúng linh kiện hỏng chứ không đoán.

Đo nguồn và cầu chì

Kỹ thuật tách khối nguồn khỏi bo để đo điện áp ra. Nguồn tốt mà bo không chạy thì kiểm tra cầu chì, tụ, IC nguồn trên bo. Nhiều ca không lên nguồn chỉ cần thay khối nguồn, bo chính vẫn còn tốt.

Kiểm tra IC điều khiển đầu in, động cơ

Khi máy báo lỗi ngay lúc khởi động, kỹ thuật đo IC điều khiển đầu in, IC động cơ, kiểm tra cáp dẹt và đầu phun có chập không. Phải loại trừ đầu phun chập trước, nếu không bo sửa xong cắm vào lại hỏng tiếp.

Sửa hay thay bo cùng mã?

Sửa khi hỏng khu vực rõ ràng như cầu chì, cổng USB, một IC thay được. Thay bo khi đường mạch bị ăn mòn rộng, cháy nhiều điểm, hoặc chip chính hỏng. Bo thay phải đúng mã của model, ví dụ bo Epson L1800 và L18050 tuy cùng khổ A3 nhưng là hai bo khác nhau, phải đối chiếu mã in trên bo trước khi thay.

Khi nào nên gọi kỹ thuật ngay?

Lỗi bo không có bước tự sửa an toàn cho người dùng. Hãy gọi kỹ thuật khi gặp một trong các tình huống sau:

• Đã thử ổ và dây nguồn khác, máy vẫn không lên đèn.
• Máy hỏng ngay sau mưa giông hoặc sau lần mất điện, nhất là khi cổng mạng LAN cũng chết.
• Có nước, mực chảy ra đáy máy, hoặc thấy vệt mực trên bàn dưới máy.
• Máy có mùi khét, tiếng tách nhỏ khi cắm điện.
• Đã lấy giấy kẹt, tắt bật đúng cách mà mã lỗi vẫn hiện như cũ.

Khi gọi, bạn nên nói rõ máy hỏng sau sự kiện gì (giông, đổ nước, chuyển nhà) và gửi ảnh mã lỗi. Thông tin này giúp kỹ thuật mang đúng linh kiện đo kiểm.

Thần Vũ sửa bo mạch máy in như thế nào?

Kỹ thuật đi từ cơ sở Mỹ Đình (Số nhà 14, 15 Ngách 76, Ngõ 172 Phú Diễn, Bắc Từ Liêm) để kiểm tra nguồn và lỗi tại chỗ. Bo cần đo chi tiết, hàn linh kiện sẽ được mang về xưởng Phú Diễn.

1. Tiếp nhận: hỏi model, hiện tượng, sự kiện trước khi hỏng, xem ảnh mã lỗi.
2. Kiểm tra ngoài: ổ điện, dây nguồn, khối nguồn, kẹt cơ khí, đầu phun.
3. Đo bo trên bàn chống tĩnh điện, xác định linh kiện hỏng, báo giá sửa hoặc thay bo trước.
4. Khách đồng ý mới sửa hoặc thay bo đúng mã, vệ sinh cặn mực, kiểm tra lại đầu phun.
5. Lắp máy, in thử và scan thử trước mặt khách, kiểm tra kết nối USB, Wi-Fi.

Khu Mỹ Đình, Cầu Giấy, Từ Liêm gần xưởng nên thường được kiểm tra sớm hơn. Xem thêm dịch vụ sửa máy in phun ở Mỹ Đình hoặc sửa máy in phun màu tại nhà Hà Nội.

Kinh nghiệm từ xưởng: phòng tránh cháy bo

Bo mang về xưởng sau mùa giông thường hỏng cùng lúc cổng mạng và khối nguồn. Máy nối mạng LAN chịu rủi ro lớn hơn máy chỉ cắm USB, vì sét có thể đi theo cả đường cáp mạng.

• Cắm máy in qua ổ cắm có chống sét, không cắm chung với điều hòa, máy bơm.
• Rút điện máy in và modem khi có giông lớn mà không cần in.
• Không đặt cốc nước, bình hoa trên nóc máy; kê máy xa cửa sổ dễ hắt mưa.
• Theo dõi thông báo mực thải, thay bông thấm đúng lúc để mực không tràn xuống bo.
• Tắt máy bằng nút nguồn trước khi rút phích, tránh ngắt điện đột ngột.

Câu hỏi thường gặp

Máy in hỏng main có sửa được không?

Phần lớn sửa được nếu hỏng ở cầu chì, IC nguồn, cổng kết nối. Khi đường mạch bị ăn mòn rộng hoặc chip chính hỏng thì thay bo cùng mã sẽ ổn định hơn.

Máy in chập mạch do đổ nước có nên bật thử?

Không. Rút điện ngay, lau nước bên ngoài, để máy khô và gọi kỹ thuật. Bật thử khi còn ẩm là cách nhanh nhất làm cháy bo.

Máy in không lên nguồn là hỏng nguồn hay hỏng main?

Thường là khối nguồn hoặc cầu chì trước. Kỹ thuật đo điện áp ra của nguồn mới kết luận được; nhiều máy chỉ cần thay nguồn, bo vẫn tốt.

Sửa mainboard máy in Epson, Canon có khác nhau không?

Cách đo kiểm giống nhau, nhưng bo, IC và mã lỗi mỗi hãng khác nhau. Bo thay phải đúng mã model, không lắp lẫn giữa các dòng.

Thay bo mạch xong máy có cần cài đặt lại không?

Có thể cần kết nối lại Wi-Fi, cài lại máy trên máy tính. Kỹ thuật kiểm tra in, scan và kết nối sau khi thay để máy dùng bình thường.

Ổ chống sét có bảo vệ được máy in không?

Giúp giảm rủi ro từ xung điện qua đường nguồn. Máy nối mạng LAN nên rút cáp mạng khi có giông lớn vì sét cũng có thể đi theo đường này.

Máy in của bạn không lên nguồn sau trận giông, hay bị đổ nước rồi tắt hẳn? Đừng bật thử thêm, gọi 0965.305.158, máy bàn 024 3992 1369 hoặc gửi ảnh mã lỗi qua Zalo Thần Vũ. Xưởng tại Số nhà 14, 15 Ngách 76, Ngõ 172 Phú Diễn, Bắc Từ Liêm (bản đồ); xem các dịch vụ khác ở trang sửa máy in phun màu.